وجه دوّم : تفاوت فرض‌هاى متصور اين دو شكل براى اين شكل از تلقيح مصنوعى ، فرض‌هاى مختلفى متصوّر است كه با توجّه به علّت نازايى ، هيچگاه تحت عنوان شكل دوّم نمىگنجند . گرچه تفصيل اين فرض‌ها را در آغاز اين نوشتار بيان كرده‌ايم ، امّا در اينجا دوباره كليّت آنها را تكرار مىكنيم . فرض‌هاى مختلف شكل سوّم فرض اوّل : لقاح ميان نطفهء مرد و تخمك زن اجنبيه ، در رحم همسر مرد صورت گيرد . فرض دوّم : لقاح ميان نطفهء مرد و تخمك زن اجنبيه ، در رحم همان زن اجنبيّه صورت گيرد . فرض سوّم : لقاح ميان نطفهء مرد و تخمك زن اجنبيه نه در رحم همسر مرد و نه زن اجنبيه ، بلكه در خارج رحم صورت گيرد . واضح است كه بنا بر فرض دوم ، حكم اين شكل و شكل دوم يكى است ، امّا بنا بر فرض اول و سوم متفاوت خواهد بود . ما نيز بحث خود را در شكل سوّم ، مبتنى بر فرض اوّل و سوّم قرار مىدهيم . بررسى فقهى فرض اوّل فرض اول آن بوده زنى تخمك توليد نمىكند ، تخمك زنى ديگر را بگيرند و در رحم اين زن قرار دهند و شوهرش با او آميزش كند و باردار شود . اين فرض اعمّ از آن است كه زن تخمك دهنده همسر ديگر يا كنيز مرد باشد ، يا بين او و مرد ، هيچ گونه نسبت زوجيّت نباشد .